قیمت بیت‌کوین

بیت‌کوین نخستین ارز دیجیتال است؛ سامانه‌ای برای انتقال ارزش به‌صورت همتا به همتا که در سال 2008 در وایت‌پیپری منتشرشده با نام ساتوشی ناکاموتو معرفی شد و شبکه‌ی آن از ژانویه‌ی 2009 کار می‌کند.

بیت‌کوین روی بلاک‌چین اختصاصی خود کار می‌کند. تراکنش‌ها در قالب بلاک دسته‌بندی می‌شوند و هر بلاک با سازوکار اثبات کار (Proof of Work) به زنجیره افزوده می‌شود: شرکت‌کنندگانی که به آن‌ها استخراج‌کننده یا ماینر گفته می‌شود، توان محاسباتی صرف می‌کنند تا بلاک معتبری پیدا کنند و در ازای آن، بیت‌کوین تازه‌منتشرشده به‌همراه کارمزد تراکنش‌های همان بلاک را دریافت می‌کنند. همین رقابت محاسباتی است که ترتیب تراکنش‌ها را برای همه‌ی نودهای شبکه تعیین می‌کند و نیازی به یک نهاد هماهنگ‌کننده باقی نمی‌گذارد.

پروتکل بیت‌کوین سقف کل انتشار را روی 21,000,000 BTC ثابت کرده است و این عدد بخشی از قواعد خود شبکه است، نه تصمیم یک نهاد. نرخ انتشار واحدهای تازه در فاصله‌های بلاکی مشخصی نصف می‌شود؛ رویدادی که به آن هاوینگ می‌گویند. کوچک‌ترین واحد بیت‌کوین ساتوشی نام دارد و برابر یک‌صد‌میلیونیم یک بیت‌کوین (0.00000001 BTC) است، بنابراین مقدارهای بسیار کوچک هم قابل نگه‌داری و انتقال‌اند و کاربر ناچار نیست دارایی خود را به واحدهای کامل گرد کند.

بیت‌کوین ناشر، مدیر یا شرکت مرکزی ندارد. قواعد شبکه تنها زمانی تغییر می‌کند که شرکت‌کنندگانی که نرم‌افزار را اجرا می‌کنند نسخه‌ی تازه را بپذیرند؛ به همین دلیل هر تغییر در بیت‌کوین به‌جای تصمیم یک سازمان، حاصل هماهنگی میان کاربران، استخراج‌کنندگان و توسعه‌دهندگان است. دفتر تراکنش‌ها هم عمومی است: هر کسی می‌تواند نسخه‌ی کامل آن را نگه دارد و اعتبار هر تراکنش را به‌طور مستقل بررسی کند، بدون آنکه به گزارش کس دیگری تکیه کند.

تراکنشی که در یک بلاک قرار گرفته و بلاک‌های بعدی روی آن ساخته شده باشد، عملاً برگشت‌ناپذیر است و راهی برای لغو آن از سوی فرستنده وجود ندارد. به همین دلیل سرویس‌هایی که واریز بیت‌کوین می‌پذیرند، پیش از قطعی دانستن یک واریز، تعداد مشخصی تایید شبکه را لازم می‌دانند. مدت زمان رسیدن به این تاییدها ثابت نیست و به وضعیت خود شبکه بستگی دارد، نه به سرویسی که واریز را دریافت می‌کند.